หลักธรรม สังคหวัตถุ 4 การนําไปใช้กับการทํางาน

สังคหวัตถุ4 คืออะไร สังคหวัตถุแปลว่าอะไร หลักธรรม สังคหวัตถุ4 การนําไปใช้กับการทํางาน ทาน ปิยะวาจา อัตถจริยา สมานัตตา

หลักธรรม สังคหวัตถุ 4 การนําไปใช้กับการทํางาน

สังคหวัตถุ 4 คืออะไร ความหมายของ สังคหวัตถุ 4

สังคหวัตถุ 4 เป็นหลักธรรม หรือหลักในการดำเนินชีวิต ตามความเชื่อทางศาสนาพุทธ ที่เชื่อกันว่าเมื่อยึดหลักสังคหวัตถุ ในชีวิตประจำวันแล้ว จะช่วยทำให้สามารถผูกใจคนอื่นได้ ช่วยให้การอยู่ร่วมกันในสังคมเป็นได้อย่างราบรื่น ทั้งนี้เพราะว่าสังคหวัตถุเป็นหลักที่เน้นการครองใจคนอื่นโดยเฉพาะนั่นเอง ซึ่งหากเราสามารถที่จะถือหลักนี้ ในการครองเรือน หรือทำหน้าที่ต่างๆ ในแต่ละวันอย่างเคร่งครัด จะช่วยให้การทำกิจกรรมต่างๆ นั้นไม่ต้องพบเจอกับอุปสรรค โดยเฉพาะการทำงานกับคนหมู่มาก

สังคหวัตถุ 4 นั้น ประกอบไปด้วย

ทาน หมายถึงการรู้จักแบ่งปัน แบ่งสิ่งที่ตนเองมีอยู่นั้นให้กับผู้อื่นที่มีความจำเป็นในสิ่งนั้น เช่น อาหาร เงินทอง ของใช้ เครื่องนุ่งห่ม เป็นต้น สำหรับทานนั้นไม่ได้หมายถึงแค่สิ่งของเท่านั้น แต่ยังรวมถึงการให้ความรู้แก่ผู้อื่นเพื่อเป็นวิทยาทานอีกด้วย สำหรับการให้ทานนั้นเป็นการแสดงถึงความเมตตา กรุณาอย่างหนึ่ง โดยในสมัยพุทธกาลที่พระพุทธเจ้าได้กำหนดให้พระภิกษุสงฆ์ออกบิณฑบาตรทุกเช้า ก็เพื่อให้ชาวบ้านได้มีโอกาสสร้างทานบารมีนั่นเอง

ปิยะวาจา หมายถึงการรู้จักพูด รู้จักเจรจา ให้จับใจผู้คน นั่นคือการพูดแต่ความเป็นจริง พูดด้วยความไพเราะ ให้เกียรติ ให้ความเคารพแก่ผู้ที่สนทนาด้วย แน่นอนว่าการยึดหลัก ปิยะวาจาในการพูด หรือสนทนากับผู้อื่นอยุ่เสมอนั้น ย่อมจะก่อให้เกิดมิตรไมตรี และความรู้สึกที่ดีแก่คู่สนทนา นอกจากนั้นแม้คนที่เราสนทนาด้วยจะโกรธเกรี้ยว หรือไม่พอใจ แต่หากเจอกับปิยะวาจา ก็จะช่วยผ่อนคลายความเกรี้ยวโกรธนั้นลงได้อย่างไม่ยากเลยทีเดียว

อัตถจริยา หมายถึงการรู้จักแสดงกิริยา หรือการกระทำที่ดี ไม่กระฟัดกระเฟียด หรือแสดงอาการที่ไม่พอใจผ่านออกมาจากการกระทำอย่างใดอย่างหนึ่ง ทั้งนี้เมื่อยึดหลักอัตถจริยา ควบคู่ไปกับหลักปิยะวาจา หรือก็คือการแสดงตน การกระทำที่ดี พร้อมทั้งพูดจาดี ก็จะส่งผลทำให้เกิดเป็นรูปแบบของการพูดดีทำดี ซึ่งเมื่อสนทนากับใคร ในกลุ่มไหน ก็จะมีแต่ความปรองดอง ความมีไมตรีจิต และความปราถนาดีมาสู่ผู้ที่ยึดหลักดังกล่าวได้นั่นเอง

สมานัตตา หมายถึงการรู้จักวางตนดีในเสมอต้นเสมอปลาย โดยการยึดหลักทั้งหมดที่กล่าวมาแล้วโดยตลอด ไม่ใช่ทำดีแค่ชั่วคราวประเดี๋ยวประด๋าว เพราะอาจจะทำให้คนอื่นๆ มองว่าเราไม่มีความจริงใจได้ ดังนั้นสำหรับผู้ที่ยึดหลัก สังคหวัตถุ 4 อยู่แล้วนั้น ควรที่จะยึดหลักดังกล่าวไว้เสมอ ไม่ว่าจะทำอะไร หรือกับใครก็ตาม จะช่วยทำให้กิจกรรมเหล่านั้น สามารถบรรลุวัตถุประสงค์ได้ไม่ยาก

จะเห็นได้ว่า หลักสังคหวัตถุ เป็นหลักที่เน้นการครองใจผู้คน การอยู่ร่วมกันในสังคมอย่างเป็นมิตร และสงบสุข ซึ่งหากนำเอาไปปฏิบัติ ก็จะช่วยทำให้ปัญหาความไม่เข้าใจกัน ทะเลาะเบาะแว้งในสังคมลดลงอย่างมากครับ